Tekst Elke Agten – Foto’s Robin Hilberink
In een fabriek in Enschede rolt elke paar seconden een klein zwart doosje van de band. Acht velletjes film, opgebouwd uit flinterdunne laagjes en bestemd voor camera’s die wereldwijd worden verkocht. Wat niet iedereen weet, is dat achter dat ogenschijnlijk eenvoudige doosje een indrukwekkend stukje Nederlandse techniek zit. Tebulo, een engineeringbureau uit Alkmaar, realiseerde voor Polaroid in Enschede zijn grootste project tot nu toe.
De samenwerking tussen Tebulo en Polaroid begon acht jaar geleden, toen het Enschedese bedrijf nog opereerde onder de naam The Impossible Project. Na de doorstart in 2008 en de terugkeer van de iconische merknaam in 2017 werd Enschede het wereldwijde centrum voor de productie van instantfilm.
“Voor Polaroid gaf uiteindelijk onze laagdrempelige cultuur en het écht luisteren naar de wensen van de opdrachtgever de doorslag,” zegt René van Voorst, algemeen directeur van Tebulo. “Op basis daarvan kregen we het vertrouwen in een vorm van preferred supllier.” Wat begon met het optimaliseren van enkele bestaande machines, groeide uit tot een hechte en langdurige samenwerking. Tebulo ontwikkelde zich tot een vaste engineeringpartner die meedenkt, verbetert en waar nodig vernieuwt. “In de afgelopen jaren hebben we machines en complete productielijnen voor hen aangepast.”
De wederopmars van de filmpack
Toen Polaroid de vraag bij Tebulo neerlegde om een compleet nieuwe productielijn te herontwerpen en te laten bouwen, was dat van een andere categorie. Business developer John van Stek: “Het gaat om de lijn voor het filmmateriaal van de kant-en-klaarcamera. Dus de complete verpakking waar acht foto’s in zitten.” Zo’n tien jaar geleden was dit product bijna van de markt verdwenen, maar inmiddels is het wereldwijd bezig aan een enorme opmars. “In Enschede wordt geproduceerd voor meerdere landen, en de capaciteit kon de wereldwijde vraag nauwelijks nog aan. Als die schappen leeg blijven, verkoop je ook geen camera’s meer. Dus snelheid was cruciaal.”
Moderne techniek in een vertrouwd concept
De opdracht die Tebulo kreeg: bouw een kopie van een bijna veertig jaar oude machine, maar dan met de techniek van vandaag. Een bestaand concept in een nieuw jasje. “De oude lijn werkte met één lange centrale as waaruit alle bewegingen vandaan kwamen,” legt Van Voorst uit. “Wij hebben de installatie nu modulair opgebouwd, in compartimenten welke worden aangestuurd met servomotoren, zonder as. Dat maakt het onderhoud eenvoudiger en storingen sneller oplosbaar.”
Dat is geen overbodige luxe. In totaal 25 meter lange lijn worden maar liefst 7.500 onderdelen samengebracht. Een polaroidfoto bestaat uit meerdere lagen die afzonderlijk in de machine worden ingevoerd en vervolgens exact op elkaar worden geperst. Aan het einde rolt het bekende zwarte doosje met acht foto’s uit de lijn.
Machinelijn in record tempo
Normaal gesproken duurt het bouwen van zo’n nieuwe lijn ongeveer een anderhalf jaar. “Maar Polaroid wilde het binnen een jaar hebben,” zegt Van Voorst. “Dan heb je een uitdaging.” Tebulo besloot het traditionele bouwproces van een machine-lijn los te laten. Terwijl het ontwerp nog in ontwikkeling was, startte de productie al. Ook de software werd parallel geprogrammeerd. “Dat is niet gebruikelijk. Tijdens het proces deden we soms drie stappen vooruit en daarna weer een terug, omdat iets wat al geproduceerd was toch nog aangepast moest worden. Dit werk proces lijkt inefficiënter, maar je wint er wel enorm veel tijd mee.”
In de piekfase werkten 27 engineers gelijktijdig aan verschillende onderdelen van de lijn. Van Stek: “Dat is heel bijzonder. Iedereen had zijn eigen segment binnen die vijfentwintig meter. Het was lange tijd spannend of we de einddatum zouden halen. Maar wij liggen op planning en het lijkt te gaan lukken. In april dit jaar wordt dan de lijn opgeleverd.”
Twentse partners en vertrouwen
Voor de bouw werkte Tebulo samen met onder meer technisch maakbedrijf Tuinte uit Hengevelde en technisch installatiebedrijf Moekotte, die onder meer een vestiging in Enschede heeft. Voor beide partijen was Polaroid geen onbekende naam, maar de gekozen werkwijze wel. Vertrouwen hebben in elkaar was daarom essentieel. “Gelukkig verliep het allemaal heel erg goed,” zegt Van Stek. “We voelen ons hier in de regio als een vis in het water.”
Het hele proces smaakt naar meer. Tot nu toe lag de focus van Tebulo op verschillende regio’s in Nederland. Maar de ambitie is om ook in Twente meer voet aan de grond te krijgen. “Hier zit een enorme maakindustrie,” zegt Van Stek. “Daar willen we graag meer mee gaan samenwerken.” Tebulo streeft ernaar om in de toekomst zowel in omvang als in naam te groeien, tot het grootste engineeringbureau van Nederland. Van Voorst: “Om dit doel te bereiken hebben we een groei-strategie opgezet wat leidt tot het uitrollen van concrete acties. Zo zijn wij bijvoorbeeld al anderhalf jaar bezig om AI in de organisatie te implementeren. En hoewel we in alle lagen van ons bedrijf ook volop gebruikmaken van AI, blijft de kern hetzelfde: sterke engineering, uitgevoerd met vaste mensen en betrouwbare partners.”
Wilt u meer weten over dit project of een van onze vele andere projecten kijk dan op www.tebulo.com of bel met 072 – 20 05 123.